Overslaan naar inhoud

Over Vrijschermers

Vrijschermers

Leer hier wat Vrijschermers zijn en wat we doen.

Geschiedenis

Een goed verhaal begint altijd met een stukje geschiedenis. Ook dat van de Vrijschermers.

De naam Vrijschermers is een letterlijke vertaling van "Freifechter". Deze Freifechter waren een schermgilde opgericht in 1570 in Praag. Hun kunde in het schermen wat bekend en zij werden beschouwd als de voornaamste concurrenten van de Marxbrüder, de originele schermgilde die door Keizer Frederik III de officiële erkenning ontvingen als meesters van het lange zwaard.

Deze Marxbrüder waren niet happig op concurrentie en ondanks hun tegenwerkingen wonnen de Freifechter meer en meer aan populariteit. In 1607 werden de Freifechter dan ook erkend door Keizer Rudolf II als officiële schermgilde en genoten zij dezelfde privileges als de Marxbrüder

De Freifechter waren voluit Freifechter von der Feder zum Greifenfels. Er zijn meerdere theorieën over de verwijzing feder. Eén hiervan zou zijn dat de Freifechter initieel geassocieerd werden met de schrijversgilde. Dit wordt gebaseerd op de veer tussen de twee handen in het wapenschild (zie hierna).

Na verloop van tijd worden de Freifechter gelijk gesteld met zeer opzichtige gevechten waarbij er tot een bloedende wonde werd gegaan onder toeziende ogen van een groot publiek.

Door W. B. Jaeger - Gustav Adelbert Seyler: J. Siebmacher's grosses und allgemeines Wappenbuch, Band I, Abt. 7. Bauer & Raspe Nürnberg 1898, Table 42, Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=106794725

Schermmeesters

Maak hier kort kennis met de schermmeesters die herleven bij Vrijschermers Haspengouw.


Joachim Meyer met rapier en dolk



Johannes Liechtenauer was een schermmeester die actief was in de 15e eeuw. Hij wordt aanschouwd als één van de "meest kundige schermmeester van zijn tijd" die "verschillende landen bezocht om de ware kunst te leren en te kennen". 

Liechtenauer wordt in het algemeen bekeken als de grondlegger van de Duitse schermtraditie waartoe verschillende grote schermmeesters behoren. Zijn systeem wordt gekenmerkt door de verschillende versen waarbij hij zijn kennis deelde over schermtechnieken. Deze vers-vorm wordt ook wel de Zettel genoemd en vormen de basis voor de Liechtenauer-traditie.

Ott Jud is een andere meester binnen de Liechtenauer-traditie. Waar Liechtenauer als grondlegger van het schermen met langzwaard wordt erkend, is Ott universeel erkend als de vader van het worstelen (ook wel Ringen genoemd).

Fiore dei Liberi, een Italiaans schermmeester uit de late 14e eeuw en auteur van Fior di Battaglia, één van de oudste overlevende schermmanuscripten. Fiore geeft instructies in verschillende wapens zoals dolk en het Ringen. Zijn technieken zijn brutaal, maar efficiënt.

Joachim Meyer, een Duits schermmeester uit de 16e eeuw. Waar Liechtenauer en Fiore duidelijk toepassingen op het slagveld zoeken geeft Meyer ons meer uitleg over het meer technische en schoolse schermen. Zijn stijl wordt getypeerd door kunstige bewegingen die een zeker show-element bevatten. Meyers handboek Gründtliche Beschreibung der Kunst des Fechtens beschouwt langzwaard als het basiswapen waarop schermen met rapier, dolk en staf verder gebouwd kan worden.

Vrijschermers vandaag

Historisch schermen in moderne context.

Historisch schermen moet gebaseerd zijn op historische bronnen. Elke techniek die gegeven en toegepast wordt is terug te vinden in één van de talrijke manuscripten die toegankelijk zijn voor het brede publiek.

Binnen onze club beoefenen we de zogenaamde Duitse traditie en focussen we op het Blossfechten. Dit is het schermen met langzwaard terwijl er minimale bescherming wordt gedragen (masker en handschoenen).

De filosofie hierachter is de volgende: controle brengt veiligheid, veiligheid brengt controle. Bescherming dragen creëert een vals gevoel van veiligheid: er van uit gaan dat je bescherming de aanval van je tegenstander zal opvangen is geen goede reflex of gewoonte. Weinig bescherming dwingt de schermer om zowel goed te verdedigen als gecontroleerd, maar met intentie, aan te vallen.

Tijdens de trainingen worden hier veel oefeningen en drills op gegeven zodat het een tweede natuur wordt. Veiligheid door controle primeert.

Hoe ziet een training er uit?

We beginnen met een korte opwarming/workout gevolgd door enkele drills waarbij we ons wapen gebruiken. Dit kan zowel langzwaard als dolk zijn.

Wanneer iedereen goed is opgewarmd beginnen we aan de technische training. Tijdens dit stuk bekijken we de brontekst hoe een techniek wordt uitgelegd en daarna leren we deze stap voor stap aan. Tijdens de technische training is er voldoende tijd om dit in te oefenen en situaties te leren herkennen waarbij de techniek van de dag kan toegepast worden.

Elke training eindigt met sparring of sparringoefeningen waarbij er contexten en situaties ingeoefend worden.

Welk materiaal is er nodig voor de trainingen?

Fundamenten-reeks

De fundamenten-reeks is kennis maken met historisch schermen, zwaardvechten, schermen met dolk en ringen. Om deel te nemen aan deze reeks heb je geen materiaal nodig. Naar de trainingen kom je in sportieve kledij en breng je genoeg water of verfrissing mee. Afhankelijk van de zaal is er aangepast schoeisel nodig. Dit wordt op tijd meegedeeld door de lesgever.

4 Seizoenen-Jaarabonnement

Wanneer je beslist om lid te worden en een jaarabonnement bij ons af te sluiten zijn er wel enkele materiaalvereisten waar je aan moet voldoen.

Eerste aankopen

Om de lessen zo goed mogelijk te volgen raden we aan om binnen de eerste twee maanden minstens volgende materialen te kopen. Deze materialen worden wegens hygiëne niet vanuit de club voorzien. Bij deze aankopen wordt je begeleid. Je hoeft dus zeker niet alleen op zoek te gaan naar gepast materiaal.

  • Schermmasker 350 of 1600N. 
  • Lichte schermhandschoenen (Kevlar of leer).

Daarna

  • Federschwert.
  • Rondeldolk (oefenmodel).
  • Schermbroek & -vest.
  • Optionele bescherming: borstbeschermers, schelp, knie- en elleboogbeschermers.

Wie ben ik?

Mijn naam is Yannick en sinds 2013 ben ik gepassioneerd door Historisch Schermen en voornamelijk door het langzwaard, dolk en ringen.

Mijn reis binnen HEMA (Historical European Martials Arts) is begonnen bij Sint-Michielsgilde Antwerpen die ik in 2015 mee heropgericht heb. Na een periode van leerlingschap nam ik ook de rol van lesgever op in 2017, eerste als initiator en vanaf 2019-2020 als hoofdlesgever tot 2025.

Na een lange pauze van het lesgeven jeukt de microbe terug om mensen les te geven in deze mooie traditie en sport. 

Naast een lange periode van lesgeven in het Historische schermen heb ik eveneens een opleiding gevolgd tot Small Group Trainer en ben ik ook ergotherapeut van opleiding. Biomechanica en gerichte didactiek om bewegingen aan te leren zijn dus zeker aanwezig tijdens de trainingen.